สถาบันพระปกเกล้า โดยวิทยาลัยการนิติบัญญัติ และสำนักส่งเสริมการเมืองภาคพลเมือง ได้ดำเนินโครงการกฎหมายภาคประชาชนว่าด้วยการบริหารจัดการขยะแห่งชาติ ร่วมกับเครือข่ายกฎหมายภาคประชาชน ซึ่งประกอบด้วยศูนย์พัฒนาการเมืองภาคพลเมือง สถาบันพระปกเกล้า เครือข่ายภาควิชาการ สถาบันการศึกษา หน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้อง องค์กรภาคประชาสังคม สื่อมวลชน และสมาชิกรัฐสภา เพื่อศึกษาและวิเคราะห์ปัญหา ตลอดจนพัฒนาแนวทางการบริหารจัดการขยะของประเทศ พร้อมผลักดันการจัดทำและเสนอร่างกฎหมายต่อรัฐสภา
ในการนี้ ได้จัดสัมมนารับฟังความคิดเห็นต่อ ร่างพระราชบัญญัติการบริหารจัดการขยะมูลฝอยอย่างยั่งยืน พ.ศ. … ภายใต้โครงการดังกล่าว เมื่อวันที่ 19 พฤษภาคม 2569 ณ ห้องจัดเลี้ยง 102–104 ชั้น 1 อาคารรัฐสภา โดยได้รับเกียรติจาก รศ.ดร.อิสระ เสรีวัฒนวุฒิ เลขาธิการสถาบันพระปกเกล้า เป็นประธานในพิธีเปิด และ คุณนรเศรษฐ์ ปรัชญากร ประธานคณะกรรมาธิการการพัฒนาการเมือง การมีส่วนร่วมของประชาชน สิทธิมนุษยชน สิทธิเสรีภาพ และการคุ้มครองผู้บริโภค วุฒิสภา กล่าวปาฐกถาพิเศษในหัวข้อ “จากสิทธิในรัฐธรรมนูญสู่การปฏิบัติจริง : การมีส่วนร่วมของประชาชนในการเสนอร่างกฎหมาย” พร้อมนำเสนอผลการศึกษาและสาระสำคัญของร่างกฎหมาย รวมถึงเปิดเวทีรับฟังความคิดเห็นจากทุกภาคส่วน
ในโอกาสนี้ สถาบันการจัดการบรรจุภัณฑ์และรีไซเคิลเพื่อสิ่งแวดล้อม (TIPMSE) นำโดยผู้บริหาร คุณนภดล ศิวะบุตร คุณพลางค์สิทธิ์
สุทธปรียาศรี และผู้อำนวยการ ดร.วาทิต แก้วแววน้อย เข้าร่วมแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและข้อเสนอแนะต่อร่างกฎหมาย โดยมีประเด็นสำคัญ ดังนี้
– ร่าง พ.ร.บ. ได้กล่าวถึงหลักการสำคัญด้านการจัดการขยะหลายแนวทาง อาทิ Extended Producer Responsibility (EPR), Circular Economy (CE) และ Polluter Pays Principle (PPP) แต่ยังขาดความเชื่อมโยงกับบทบัญญัติในมาตราอื่น ๆ รวมถึงยังไม่มีการกำหนดแนวทาง กลไก หรือรายละเอียดการนำหลักการเหล่านี้ไปใช้กับขยะแต่ละประเภทอย่างชัดเจน
– ประเด็นการจัดตั้งองค์กรบริหารจัดการขยะ ควรพิจารณาอย่างรอบคอบ เนื่องจากหากมีหน่วยงานที่มีบทบาทและภารกิจใกล้เคียงกันหลายแห่ง อาจก่อให้เกิดความซ้ำซ้อนและสร้างความสับสนต่อผู้ปฏิบัติงาน ทั้งนี้ ควรพิจารณาการบูรณาการกลไกการทำงานให้เป็นเอกภาพและมีประสิทธิภาพมากขึ้น
– ควรเปิดโอกาสให้ผู้แทนจากภาคอุตสาหกรรมเข้ามามีส่วนร่วมในฐานะกรรมการหรือผู้แทนในคณะทำงานที่เกี่ยวข้อง เนื่องจากเป็นภาคส่วนสำคัญที่มีบทบาทโดยตรงในการขับเคลื่อนการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าและการหมุนเวียนวัตถุดิบกลับเข้าสู่ระบบ ตามหลักเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) อย่างเป็นรูปธรรม
การเข้าร่วมให้ความเห็นในครั้งนี้สะท้อนถึงบทบาทของ TIPMSE ในการสนับสนุนการพัฒนากฎหมายและนโยบายด้านการจัดการขยะของประเทศ เพื่อให้เกิดระบบบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ สอดคล้องกับหลักเศรษฐกิจหมุนเวียน และเอื้อต่อการพัฒนาสังคมและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน
ในระยะยาว